Więcej Słyszeć – Damian Budziak
ABR a ASSR – jakie są różnice między tymi badaniami słuchu?
Badania słuchu metodą ABR (Auditory Brainstem Response) oraz ASSR (Auditory Steady-State Response) odgrywają kluczową rolę w diagnostyce słuchu. Obie metody pozwalają na ocenę reakcji układu słuchowego na bodźce dźwiękowe, jednak różnią się pod względem zastosowania, dokładności oraz sposobu interpretacji wyników. W tym artykule przyjrzymy się bliżej tym badaniom i wyjaśnimy, kiedy które z nich jest bardziej odpowiednie.
Co to jest badanie ABR?
ABR, czyli badanie słuchowych potencjałów wywołanych z pnia mózgu, to jedna z najczęściej stosowanych metod oceny słuchu, szczególnie u noworodków, małych dzieci oraz osób, które nie są w stanie aktywnie współpracować przy badaniu audiometrycznym.
Na zdjęciu dziecko podczas badania ASSR, po zakończonym badaniu można bez zmiany słuchawek i elektrod wykonać badanie ABR.
Jak przebiega badanie ABR?
Na głowie pacjenta umieszczane są elektrody, które rejestrują aktywność elektryczną nerwu słuchowego i pnia mózgu w odpowiedzi na dźwięki.
Badanie odbywa się w warunkach wyciszenia – najlepiej, gdy pacjent śpi, ponieważ ruchy mogą zakłócać rejestrację sygnałów.
Do uszu pacjenta poprzez specjalne słuchawki lub wkładki douszne podawane są krótkie dźwięki (kliknięcia trzaski lub tony), a poprzez elektrody rejestrowane są reakcje nerwu słuchowego.
Wynik badania przedstawiany jest w postaci wykresu fal, które audiolog analizuje pod kątem prawidłowości i ewentualnych nieprawidłowości (poniżej „surowy” wynik badania ABR)
Czy badanie ABR jest wiarygodne?
Tak, badanie ABR jest bardzo wiarygodnym narzędziem diagnostycznym, szczególnie jeśli chodzi o ocenę przewodnictwa nerwowego w drodze słuchowej. Jest ono powszechnie wykorzystywane w:
Diagnozowaniu wrodzonego niedosłuchu u noworodków – ABR to jedno z pierwszych badań przesiewowych wykonywanych u dzieci tuż po narodzinach.
Wykrywaniu uszkodzeń nerwu słuchowego i pnia mózgu – pozwala na ocenę, czy problem ze słuchem wynika z uszkodzenia mechanizmu przewodzenia dźwięku czy z nieprawidłowości w układzie nerwowym.
Określaniu progu słyszenia u pacjentów, którzy nie mogą aktywnie współpracować – np. u osób z niepełnosprawnościami lub pacjentów nieprzytomnych.
Jednak ABR nie daje dokładnych informacji o progach słyszenia na różnych częstotliwościach. Właśnie tutaj pojawia się rola badania ASSR.
Czym jest badanie ASSR?
ASSR (Auditory Steady-State Response) to nowocześniejsza metoda diagnostyczna, która – podobnie jak ABR – mierzy reakcję układu słuchowego na dźwięki, ale w nieco inny sposób. Zamiast krótkich kliknięć wykorzystuje tony modulowane, co pozwala uzyskać bardziej szczegółowy obraz progu słyszenia pacjenta.
Jak przebiega badanie ASSR?
Elektrody umieszczone na głowie pacjenta rejestrują odpowiedzi mózgu na tony o różnych częstotliwościach.
Dźwięki podawane są równocześnie na kilku częstotliwościach, co sprawia, że badanie jest bardziej kompleksowe niż ABR.
Analiza wyników opiera się na algorytmach statystycznych, które automatycznie wykrywają reakcje słuchowe, eliminując subiektywne błędy interpretacji (poniżej wynik jaki otrzymujemy w momencie zakończenia badania)
Kiedy stosuje się badanie ASSR?
Do dokładnego określenia progów słyszenia – ASSR dostarcza precyzyjnych informacji o tym, na jakim poziomie dźwięku pacjent zaczyna słyszeć na różnych częstotliwościach.
W diagnostyce głębokiego niedosłuchu – dzięki temu można lepiej dobrać aparaty słuchowe lub zaplanować ewentualne leczenie implantami ślimakowymi.
Przy dopasowywaniu aparatów słuchowych – dokładne określenie progów słyszenia pozwala precyzyjnie dostroić urządzenia wspomagające słuch.
ABR a ASSR – kluczowe różnice
Rodzaj bodźca:
ABR wykorzystuje krótkie kliknięcia lub trzaski o szerokim zakresie słyszenia.
ASSR używa modulowanych tonów o różnych częstotliwościach.
Zakres badania:
ABR najlepiej ocenia reakcję na wysokie częstotliwości, ale nie określa dokładnych progów słyszenia.
ASSR pozwala określić próg słyszenia na szerokim zakresie częstotliwości, co jest kluczowe przy diagnostyce ubytków słuchu.
Dokładność wyników:
ABR jest bardzo wiarygodne w diagnostyce uszkodzeń nerwu słuchowego i pnia mózgu.
ASSR jest bardziej precyzyjne w określaniu poziomu niedosłuchu na różnych częstotliwościach.
Sposób analizy danych:
ABR wymaga interpretacji specjalisty na podstawie kształtu fal.
ASSR wykorzystuje algorytmy komputerowe, co zmniejsza ryzyko błędów interpretacyjnych.
Które badanie wybrać?
Jeśli podejrzewana jest neuropatia słuchowa, uszkodzenie nerwu słuchowego lub pnia mózgu, lepszym wyborem będzie ABR.
Jeśli celem jest dokładne określenie progów słyszenia na różnych częstotliwościach, szczególnie przy głębokim niedosłuchu, bardziej odpowiednie będzie ASSR.
Często zaleca się wykonanie obu badań, aby uzyskać jak najpełniejszy obraz funkcjonowania układu słuchowego.
Podsumowanie
Zarówno ABR, jak i ASSR to niezwykle ważne narzędzia diagnostyczne stosowane w audiologii. Każde z nich ma swoje mocne strony i sprawdza się w określonych sytuacjach. Razem jednak uzupełniają się i wzajemnie potwierdzają poprawność wykonania badań. Poniżej zamieszczamy przykładowe wyniki badań ABR i ASSR ucha lewego tego samego pacjenta które potwierdzają nawzajem słuch w zakresie normy (obszar zielony w ASSR)
Jak przebiega badanie ABR?
Na grafikach łatwo zobaczyć, że badanie ABR jest badaniem które określa tylko poziom słyszenia a wynik badania ASSR daje informację jak ucho słyszy na każdej z badanych częstotliwości. Badanie ABR może dać pozytywny wynik nawet jeżeli tylko „część ucha” działa poprawnie. Poniżej wyniki badania pięcioletniej pacjentki u której badanie ABR dawało zawsze wynik pozytywny a mowa była zaburzona i nie rozwijała się prawidłowo, występowały również trudności z komunikacją w przedszkolu. Dopiero badanie ASSR wykryło problem (na badaniu ASSR wynik poza obszarem zielonym). Po skorygowaniu słuchu aparatami słuchowymi problemy z mową i w grupie zniknęły.
Zdarza się, że aparaty słuchowe dopasowane u dzieci tylko na podstawie badania ABR nie są akceptowane przez małych pacjentów. W WIĘCEJ SŁYSZEC aparaty słuchowe dostrajamy na podstawie badania ABR i ASSR co maksymalizuje komfort i skuteczność aparatów słuchowych. Dla małych dzieci w wieku rozwojowym jest to szczególnie ważne by aparaty słuchowe były dostrojone jak najdokładniej by zapewnić prawidłowe słyszenie i umożliwić normalny rozwój umiejętności komunikowania się i rozpoznawania dźwięków.
Jeśli zastanawiasz się, które badanie będzie odpowiednie w przypadku Twojego dziecka – skontaktuj się z nami, pomożemy dobrać odpowiednią metodę diagnostyczną.
